Oleje i oliwy zajmują wiele miejsca na sklepowych półkach. Czym się kierować przy ich zakupie? Zdrowe dla ludzkiego organizmu są jedynie bowiem oleje wyciskane na zimno, nierafinowane. A może lepiej kupować oliwę z oliwek? A może jednak lepiej zostać przy tradycyjnym oleju, którego używały nasze babcie?

Oleje i oliwy. Jaki olej kupić?

Wśród dostępnych w sklepach olejów i oliw najlepiej wybierać olej pochodzący z pierwszego tłoczenia zawierający jak najwięcej kwasów tłuszczowych Omega-3, a jak najmniej Omega-6. Prawidłowe proporcje jakie powinniśmy na co dzień spożywać to stosunek 4:1 jako niezbędne minimum (cztery części Omega-3 do jednej części Omega-6). Najbardziej zbliżoną do ideału proporcję Omega-3 do 6 ma olej lniany. Zdrowy jest także nierafinowany olej rzepakowy. Olej rafinowany zaś to taki, który poddano obróbce w wysokiej temperaturze (powyżej 160˚C) i oczyszczono nie tylko z zanieczyszczeń, wody i śluzów, lecz także z jakichkolwiek substancji odżywczych.

Oleje i oliwy. Czym jest oliwa z oliwek?

W sklepie znajdziemy nie tylko oliwę z oliwek extra vergine, ale także oliwę rafinowaną oraz tzw. wytłoki z oliwek. Wszystko zależy od stopnia kwasowości oraz smaku i aromatu oliwy. Oliwa z oliwek extra vergine to oliwa o najniższej kwasowości, najbardziej aromatyczna, a kwasowość to najważniejszy wskaźnik świadczący o wartości odżywczej i zdrowotnej. Metoda produkcja oliwy extra vergine pozwala zachować najwięcej cennych w oliwie składników.  Wybierając wśród olejów i oliw środek do smażenia musimy pamiętać, że oiwa extra vergine ma punkt dymienia równy 160°C, co oznacza, że powyżej tej temperatury po prostu zaczyna się palić. Lepiej więc używać jej do jedzenia na surowo.

Który z olejów i oliw wybrać?

Popularne oleje roślinne to olej słonecznikowy bogaty w tłuszcze wielonienasycone, kwas linolowy i witaminę E lub rzepakowy, który zawiera tłuszcze jednonienasycone. Na sklepowych półkach możemy odnaleźć także inne oleje, m.in. sezamowy, sojowy, winogronowy, palmowy, kokosowy, lniany itd., a każdy z nich ma inne właściwości i trzeba je stosować zgodnie z zalecaniami. Przede wszystkim trzeba unikać kwasów tłuszczowych nasyconych, które wedle obowiązujących zaleceń żywieniowych powinny być wypierane przez kwasy jedno- i wielonasycone. Choć niektóre z olejów i oliw mogą być stosowane nie tylko na surowo, czyli do zapraw i do sałatek, ale także do smażenia potraw, ograniczajmy spożycie takich smażonych na oleju dań. Poddanie oleju roślinnego wysokiej temperaturze zmniejsza jego wartościowość, a nawet może zmienić w szkodliwy związek. Nie możemy pominąć ważnego w naszej diecie znaczenia olejów roślinnych, a olej sam w sobie nie jest szkodliwy, o ile my nie będziemy go stosować wielokrotnie. Należy przyjąć zasadę, że poza stosowaniem oleju i oliwy na surowo do różnych potraw, do smażenia stosuje się głównie oliwę, a jeśli olej, to tylko do jednorazowego użycia.

Wybór dobrych olejów i oliw to spore wyzwanie. Wystarczy jednak dobrze poszukać, by znaleźć dobry i smaczny produkt, który ożywi smak ulubionej sałatki. Chcąc dbać o swoje zdrowie, wybierajmy najlepszej jakości olej.